ΠΕΤΡΑ
Ο Δήμος Πέτρας έχει πληθυσμό 3.749 κατοίκους και
έκταση 75.329 στρέμματα. Έδρα του Δήμου είναι η Πέτρα και περιλαμβάνει 5
Δημοτικά Διαμερίσματα εκτός από τη Πέτρα: Λαφιώνας, Σκουτάρος, Στύψη και
Υψηλομέτωπο.
Η Πέτρα είναι παραλιακό
χωριό, που η παράδοση τον θέλει ως το αγκυροβόλι του Αχιλλέα στον Τρωικό
πόλεμο. Χαρακτηριστικό της Πέτρας είναι ο βράχος της ύψους περίπου 40 μέτρων
που δεσπόζει μέσα σ’ ένα καταπράσινο κάμπο και μια απέραντη ακρογιαλιά. Τα 114
σκαλιά του οδηγούν στην κορυφή του, όπου είναι κτισμένη η Παναγία η
Γλυκοφιλούσα. Η Πέτρα είναι γεμάτη από καλοδιατηρημένα νεοκλασικά αρχοντικά
του 19ου και 20ού αιώνα. Mεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζει το αναπαλαιωμένο
αρχοντικό της Βαρελτζίδαινας, που χτίστηκε στις αρχές του 18ου αιώνα και
θεωρείται μοναδικό στη Λέσβο για την εσωτερική του διαρρύθμιση και τις όμορφες
τοιχογραφίες του.
Την πανοραμική άποψη όλης
της περιοχής της Πέτρας, απολαμβάνει κανείς από το Πετρί, το μικρό οικισμό του
Δήμου που είναι περιστοιχιδμένος από καρυδιές και λεύκες. Το καλοκαίρι το
Πετρί γίνεται ένα διεθνές “στέκι”. Το μοναδικό καφενείο που λειτουργεί, εκτός
των παραδοσιακών μεζέδων, προσφέρει -κατά παραγγελία- και “κόκορα αλανιάρη”.
Ο Λαφιώνας είναι ένας
γραφικός οικισμός με φανταστική θέα προς την Πέτρα και το Μόλυβο, τα
καφενεδάκια του και τις όμορφες εξοχές του, στον οποίο το καλοκαίρι λειτουργεί
“Λαογραφικό Μουσείο”. Δίπλα στην Πέτρα βρίσκεται η όμορφη παραλία της Ανάξου
με τα παραδοσιακά της ταβερνάκια, καθώς και η παραλία της Μικρής Τσιχράντας
(Αμπέλια), ενώ λίγο πιο μακριά χτισμένο πάνω σε μια καταπράσινη πλαγιά το
χωριό Σκουτάρος. Στον Δήμο Πέτρας ανήκει και το χωριό Στύψη, χαρακτηριστικό
δείγμα ορεινού γραφικού οικισμού. Στη θέση “Καστρέλι” του χωριού, σώζονται
ερείπια μικρού μεσαιωνικού κάστρου. Το Υψηλομέτωπο είναι ένα μικρό γραφικό
χωριό, με την πανέμορφη και γεμάτη πλατάνια τοποθεσία “Ασλάνη”, μια φυσκή πηγή
από με άφθομο δροσερό νερό. Στην οικολογική διαδρομή προς τη Στύψη, συναντάμε
τεράστιους παλαιούς νερόμυλους που μοιάζουν με πυραμίδες, καθώς και την
παλαιοχριστιανική εκκλησία του Αγ. Δημητρίου, ένα αρχαιολογικό τοπίο με
μοναδική θέα στον κόλπο Καλλονής.
Μεγάλη ώθηση στην ανάπτυξη
της περιοχής έδωσε ο Αγροτουριστικός Συνεταιρισμός Γυναικών Πέτρας, ο πρώτος
που ιδρύθηκε στην Ελλάδα το 1983, δημιουργώντας έρεισμα για την ίδρυση και
άλλων γυναικείων συνεταιρισμών στο νησί. Έχει προωθήσει και έχει αυξήσει
σημαντικά την τοπική γαστρονομική κουλτούρα, με τη λειτουργία της ταβέρνας
του, που προσφέρει καθαρά παραδοσιακά εδέσματα, οδηγώντας την Πέτρα στη
δημιουργία του δικού της τουριστικού προφίλ. Σήμερα η Πέτρα είναι διάσπαρτη
από παραδοσιακές ταβέρνες που διαθέτουν κάθε λογής τοπικές νοστιμιές.
Υλικά για Χοιρινό της Ελένης -
Χοιρινό με φρούτα και κρασί
1κ. χοιρινό μπούτι
1 ποτ. κρασί άσπρο
1 ποτ. χυμό πορτοκάλι
1 ποτ. ψιλοκομένο μήλο (κατά προτίμηση ξινόμηλο)
1 ποτ. χονδροκομένες χρωματιστές πιπεριές
1 ποτ. ελαιόλαδο
1 ποτ. μανιτάρια
αλάτι, πιπέρι
Κόβουμε το χοιρινό σε
μπουκιές και το βάζουμε σε μια κούπα, προσθέτουμε το κρασί, το χυμό πορτοκάλι
και το ψιλοκομμένο μήλο και το αφήνουμε για 3-4 ώρες (ή από το προηγούμενο
βράδυ), για να μαριναριστεί.
Βάζουμε το ελαιόλαδο σε μια
κατσαρόλα για να κάψει και με μια τρυπητή κουτάλα βγάζουμε το κρέας και το
ρίχνουμε να σοταριστεί. Μετά το σβύνουμε με τη μαρινάρα, προσθέτουμε αλάτι και
πιπέρι και το αφήνουμε να βράσει για μια ώρα. Έπειτα ρίχνουμε τα μανιτάρια και
τις πιπεριές και το αφήνουμε να βράσει για μια ώρα ακόμη. Σερβίρουμε με άσπρο
πιλάφι.
Υλικά για
σφουγγάτο
1 κ. κολοκυθάκια
1 ματσάκι φρέσκα κρεμμυδάκια
4 μέτρια κρεμμύδια ξηρα
1 ματσάκι άνηθο
6 αυγά
1 ποτ. ελαιόλαδο
1 ποτ. τριμμένη φρυγανιά
2 κούπ. τριμμένη φέτα
(μερικά κολοκυθολούλουδα αν είναι η εποχή τους)
Πλένουμε τα
κολοκυθάκια, τα τρίβουμε σε χονδρό τρίφτη, ρίχνουμε αλάτι και τα αφήνουμε να
μαραθούν. Ρίχνουμε σε μια κατσαρόλα τα 3/4 του ποτηριού ελαιόλαδο, ψιλοκόβουμε
τα κρεμμύδια και τα κρεμμυδάκια τα φρέσκα και τα σοτάρουμε. Στίβουμε καλά το
κολοκύθι και το ρίχνουμε κι αυτό για σοτάρισμα (αν υπάρχουν και τα
κολοκυθολούλουδα). Σε μια λεκανίτσα ρίχνουμε τα 4 αυγά, την τριμμένη φέτα, τον
άνηθο και το πιπέρι και ανακατεύουμε καλά. Παίρνουμε ένα ταψί μέτριο, το
αλείβουμε με το υπόλοιπο ελαιόλαδο, πασπαλίζουμε με φρυγανιά και ρίχνουμε από
πάνω το μίγμα. Σε ένα μπολ χτυπά τα άλλα 2 αυγά και τα απλώνουμε επάνω από το
μίγμα. Ψήνουμε στο φούρνο στους 150ο περίπου για μια ώρα.
Υλικά για μπακλαβά πετριανό
1 κ. αμύγδαλα ασπρισμένα
1 κ. ζάχαρη
1 κ. φύλλο κρούστας
1 κουτ. σούπας χυμό λεμόνι
1 κούπα βούτυρο αγνό
12 πικραμύγδαλα ή 2-3 σταγόνες εσάνς
Ασπρίζουμε τα αμύγδαλα
και τα αλέθουμε στο μπλέντερ. Για το σιρόπι ρίχνουμε σε μια κατσαρόλα τη ζάχαρη
με 4 ποτήρια νερό. Πριν δέσει καλά ρίχνουμε το χυμό λεμόνι και την εσάνς. Όταν
πάρει δυο τρεις βράσεις κατεβάζουμε από τη φωτιά και ρίχνουμε τα 3/4 του
σιροπιού στην κούπα με τα αμύγδαλα και ανακατεύουμε ώσπου να γίνει ένα μίγμα.
Σκεπάζουμε με μια πεσέτα και αφήνουμε 2-3 ώρες για να δαμάσει. Κόβουμε το κάθε
φύλλο κρούστας σε 4 λωρίδες κατά μήκος και τις τοποθετούμε τη μια πάνω στην
άλλη. Λιώνουμε το βούτυρο σε μια κατσαρόλα και βουτυρώνουμε τα φύλλα. Με ένα
κουταλάκι απλώνουμε το γόμο κατά μήκος της κάθε λωρίδας, τα στρίβουμε σε ρολό
και μετά τα ξαναστρίβουμε σε σαλιγκάρι. Τα βάζουμε σε βουτυρωμένο ταψί, τα
βουτυρώνουμε κι από πάνω και τα ψήνουμε στο φούρνο στους 150ο μέχρι να ροδίσουν.
Τα βγάζουμε από το φούρνο και ρίχνουμε από πάνω το υπόλοιπο σιρόπι.